Anadolu ne demek
Sevan Nisanyan
@NisanyanS • 63K abone
Sevan Nişanyan bu konuşmasında, gündelik dilde sıkça yapılan bir kelime oyununa ("bol olduğu yer Anadolu ise babaların bol olduğu yere Babadolu mu denir?") gönderme yaparak başlıyor ve Mersin'de gerçekten de "Babadolu" adında bir ada bulunduğunu, bu ismin aslında Rumca "papazın kölesi/kulu" anlamına gelen "papadula"dan türediğini belirtiyor. Asıl konu olan "Anadolu" kelimesinin ise "ana" ve "dolu" ile hiçbir ilgisi olmadığını vurguluyor. Nişanyan, Anadolu adının kökeninin Bizans'ın 7. yüzyılda kurduğu "Anatolikon" adlı eyalete dayandığını; "Anatol"ün Doğu anlamına geldiğini, bu eyaletin merkezinin günümüzde Afyon'un Emirdağ ilçesi olan Amorion kenti olduğunu ve İç Anadolu'nun büyük bir kısmını kapsadığını anlatıyor. Osmanlıların bu ismi bölgeyi fethettikten sonra "Anadolu Eyaleti" olarak aynen koruduğunu, zamanla İstanbul'un doğusundaki tüm topraklar için jenerik bir isme dönüştüğünü aktarıyor. Son olarak Anatolikon isminin daha derin tarihine inerek, Roma'nın asıl Doğu ordusunun (Oriens) Suriye ve Irak'ta 642 yılı civarında Araplara yenilmesiyle Amorion'a çekildiğini, burada yeniden teşkilatlanan "Doğu Ordusu"nun haraç topladığı bölgenin zamanla yasal bir eyalete dönüşerek "Anatolia" adını aldığını ve bu ismin Türkçeye "Anadolu" olarak geçtiğini, yani bu ismin analar ve dolulukla değil, tamamen bir Roma askeri teşkilatının konumlanmasıyla alakalı olduğunu bilimsel bir açıklamayla ortaya koyuyor.