Anadolu, Fırat'ın ötesi ve berisi

Sevan Nişanyan, Anadolu'nun tarihsel olarak Fırat'ın batısındaki Küçük Asya yarımadasını kapsadığını, doğusunun ise Mezopotamya ve tarihsel Ermenistan gibi farklı bir coğrafya olduğunu belirtiyor. 1071 sonrası Türk akınlarının her iki bölgeye de yayıldığını, ancak Fırat'ın doğusunun 7. yüzyıldan beri Müslüman egemenliğinde olduğunu, batısının ise Hristiyan ülkesi olarak kalıp demografik açıdan farklılaştığını anlatıyor. Türkmen aşiretlerinin başlangıçta doğuya daha yoğun yerleşmesine rağmen, sonraki 200-300 yılda ilginç bir şekilde Fırat'ın doğusunda Türk nüfusunun eriyip kaybolduğunu, batısında ise (örneğin Muğla, Denizli, Aydın gibi bölgelerde) tam bir Türk hakimiyeti kurulduğunu vurguluyor. Bu çarpıcı demografik farklılaşmanın nedenlerinin henüz yeterince incelenmemiş önemli bir tarih sorusu olduğunu ifade ediyor.