Anadolu'daki Moğol Konfederasyonlarının Tarihi

Sevan Nişanyan, Anadolu'daki Moğol varlığı ve akıbetiyle ilgili sorulara yanıt verirken, bilgilerimizin sınırlı olduğunu vurguluyor. Aşiret konfederasyonlarının adının Moğol olmasının, mensuplarının da Moğol olduğu anlamına gelmediğini, Rişvan Konfederasyonu örneğinde olduğu gibi yönetici kadrolarla tabi grupların farklı etnik kökenlerden olabileceğini belirtiyor. Geçmişe bugünün ulus-devlet kavramlarını yansıtarak yönetici dil ile halkın dili arasında doğrudan bağ kurma hatasına dikkat çekiyor. Anadolu'da 70-90 yıl sürmüş bir Moğol egemenliği yaşandığını, ancak Moğol etnik unsurunun kalıcılığına dair kesin bilgi olmadığını ifade ediyor. En çarpıcı noktaysa, Moğol döneminde tüm yazılı kültürün Farsça olmasına rağmen, 1300'lerin hemen başında Bursa'dan Çin Seddi'ne uzanan coğrafyada aniden Türkçe yazı üretilmeye başlaması. Nişanyan, bu radikal değişimi ancak bir siyasi karar ve güç dengesi değişikliğiyle açıklıyor; çünkü öncesinde 230 yıl boyunca kimse Türkçe yazmayı akıl etmemişti.