Demokrat Kemalizm Hayali ve Mustafa Kemal Olmasa Ne Olurdu

Sevan Nişanyan, genç seküler akademisyenlerin 'yeni ve demokrat Kemalizm' arayışını tümüyle hayalci ve marjinal buluyor. Bu çevrelerin topluma yol gösterme yeteneğini kaybettiğini, nüfusun çoğunluğundan derin bir nefretle koptuklarını ve yalnızca mızıldandıklarını söylüyor. Kemalizm'in daha demokrat hale gelmesini absürt ve gereksiz görüyor; 'Demokrat olacaksan demokrat ol' diyerek ideolojinin dönüşümüne ihtiyaç olmadığını vurguluyor. Ardından 'Mustafa Kemal olmasaydı olmaz mıydık?' sorusuna karşı çıkıyor: 'Biz' diye hitap edilen kitlenin o gün 13-15 milyon insanın yok edileceği bir senaryonun gerçek dışı olduğunu belirtiyor. Uluslaşma sürecinin zaten başlamış olduğunu, o olmasaydı da başka bir liderin benzer bir devleti kuracağını, üç aşağı beş yukarı aynı şeylerin yaşanacağını söylüyor. Ancak Mustafa Kemal’in bariz şekilde parlak ve cesur bir siyasi lider olduğunu da teslim ediyor.