Gülbenkyan Müzesi Koleksiyonunun Özellikleri

Sevan Nişanyan, 20. yüzyılın sonlarından itibaren Batı kültürünün klişeleşmesinin nedenini tartışıyor. Batı kibrinin 16.–19. yüzyıllar arasında zirvede olduğunu, asıl kırılmanın İkinci Dünya Savaşı sonrasında yaşandığını savunuyor. Bu dönemde Avrupa'nın geleneksel yönetici sınıfı (aristokrasi ve zenginler) ağır vergilerle tasfiye edilmiş, yaygın üniversite eğitimiyle yetişen eğitimli bir orta sınıf oluşturulmuştur. Ancak bu yeni sınıf, toplumu algoritmalarla ve aşırı düzenlemelerle yönetme saplantısına kapılmış; restoran masaları arasındaki mesafeden, tekne boyutlarına, çatal bıçak ağırlığına kadar her şeyi kurallara bağlamıştır. Bu bürokratik zihniyet, 500 yıldır özgün ve çarpıcı üretimlerin merkezi olan kıtayı yaratıcılıktan koparmıştır. Eskiden Avrupalılar ruhsat, sağlık hizmeti ya da güvenlik kaygısı olmadan Hindistan'a gidip macera ruhuyla muazzam bir yönetici kültür inşa ederken, bugün aynı cesareti gösterenler doğrudan hapse girmektedir. Günümüzde Batı kültürünün temel kaygısı bireyin sağlık ve güvenliği ile toplumun düzenlenmesi haline gelmiş, sonuçta tükenmiş bir medeniyet ortaya çıkmıştır.