Cumhuriyet döneminde kültürel ayrışma ve 1960 darbesi

Sevan Nişanyan, Cumhuriyet dönemi Türkiye'sindeki kültürel ayrışmayı ele alıyor. Geleneksel değerlere bağlı, eğitimsiz kitleler batılılaşma, modernlik ve laiklik propagandasından uzak kalmış; bu durum eğitimi kutsayan cumhuriyet elitleriyle aralarında duygusal bir uçurum yaratmış, 1955 sonrası düşmanlığa dönüşmüştür. Mektepli sınıflar için hayat vizyonu modernleşme, eğitim, Avrupa görmek ve mesleki yükseliş iken; kamyonculuk ve otobüs işletmeciliğiyle şehre göçüp zenginleşen yeni sınıf bu değerlere yabancıdır. Yeşilçam filmlerinde bu çatışma, paralı ama kültürsüz tiplerin pavyonlarda para yemesiyle sıkça işlenir. 1960 askeri darbesiyle genç subaylar iktidarı alıp cumhuriyet elitlerine sunmayı hedeflemiş, 1961 Anayasası tek parti aydınlarının panteonu niteliğinde hazırlanmıştır. Nişanyan, bu düzenin 3-4 yıla kalmadan sarsılacağını ima eder.