Trabzon Yöresinde Rumca ve İslamlaşma Süreci

Sevan Nişanyan, Rumca'nın eski Yunanca değil, Trabzon bölgesinde konuşulan Pontos lehçesi olduğunu belirtiyor. Bölgede Bizans döneminde Lazca ile akraba yerli kavimler yaşarken, geç Ortaçağ'da Trabzon'un egemenliğiyle halk Bizans Yunancası'nı benimsemiş. Türk fethinden sonra hızlı bir İslamlaşma yaşanmış, 50-60 yıl içinde nüfusun çoğu Müslüman olmuş. Of, Tonya, Maçka gibi ilçelerde Rumca yakın zamana kadar konuşulmuş, ancak halk dindar Müslüman kimliğini benimsemiş. Of gibi ulaşımı zor bölgelerde 18. yüzyıla kadar İslamiyet yüzeysel kalmış ve bu topluluklar Osmanlı tarafından 'dinsiz' olarak nitelenmiş olsa da, zamanla İslam inanç ve geleneklerini değişen derecelerde içselleştirmişler.