Ukraynaca Rusça'nın bir lehçesi mi?

Sevan Nişanyan, Ukraynaca ve Rusça'nın aynı dil olmadığını, ancak Ukraynaca'nın tarihsel olarak Rusçanın bir lehçesi, hatta "köylü ağzı" olduğunu belirtiyor. Batı Ukrayna'da 19. yüzyıl sonlarında aydınların, konuşulan yerel ağzı bir edebi dil ve ulusal kimlik simgesi haline getirmek için bilinçli bir çabayla "Ukrayna dili"ni icat ettiğini anlatıyor. Sovyet döneminde üst kültür ve eğitim dili Rusça iken, 1991 sonrası bağımsızlıkla Ukraynacanın zorunlu ulusal dil ilan edilmesinin, toplumu üst kültürden koparıp bir tür "köylü zihniyetine" mahkûm ederek cahilleşmeye ve aşırı milliyetçi, faşizan eğilimlere yol açtığını savunuyor. Ukraynalıların dillerinin Rusçaya benzemediği konusundaki ısrarcı ve duygusal reddedişini ise savaşın getirdiği psikolojiye bağlıyor. Bu durumu, yaşadığı Karadağ'daki benzer bir tartışmayla örneklendiriyor: Orada da "Karadağca" diye bir dilin varlığı konusunda halk ikiye bölünmüş durumda. Nişanyan'a göre bu dil, İzmir ağzının İstanbul Türkçesinden farklı olduğu kadar bile Sırpçadan farklı değil; ancak toplumun yarısı buna duygusal olarak bağlanıp ayrı bir dil olduğunda ısrar ederken, üniversite kültürü almış diğer yarısı bunun Sırpça olduğunu biliyor. Bu dil tartışmasının gelecekte ülkede büyük sorunlara yol açacağını öngörüyor.