Doğu Karadeniz Dillerinin Karşılaştırması ve Hemşin Ermenicesi

O bölgedeki diller arasında tek bir ortak bileşen aramak yanıltıcı olabilir; diller coğrafyadan ya da kimlikten bağımsız simgesel sistemlerdir. Lazca, Rumca ile akraba olmamasına rağmen, yüzyıllar boyunca Rum kültürü Lazlar için bir üst kültür işlevi gördüğü için çok sayıda Rumca kültür kelimesi almıştır. Bunun sebebi, Laz topluluklarının merkezi bir çarşıya sahip olmayan dağ, sahil veya orman kavimleri olması, çarşılarının ise Rize ve Trabzon gibi Rumca konuşulan şehirler olmasıydı. Daha sonra aynı rolü Türkçe üstlenmiş, Lazca bu kez de Türkçeden etkilenmiştir. Benzer bir durum Hemşin Ermenicesi (Hemşince) için de geçerlidir. Hemşince, Ermeniceden türemiş bir lehçe olmakla birlikte bazı gramer farklılıkları, anlam değişmeleri ve telaffuz kaymalarıyla kendine özgü bir yapı kazanmıştır. Dolayısıyla diller arasında mutlak bir ortaklık yerine, komşu diller arasında kültürel üstünlüğe dayalı kelime alışverişi ve evrim gözlemlenmektedir.