Medeniyetin anayurdu Yunan mı?

Sevan Nişanyan, Günel Mehmet Oba'nın "Medeniyetin yaratıcısı Yunanlardır" sözüne Mısır gezisinden edindiği izlenimlerle yanıt veriyor. Mısır tapınaklarının devasa boyutları, sofistike sanatı ve ihtişamı karşısında Yunan tapınaklarının basit birer taklit gibi kaldığını belirtiyor. Mısır'ın, Nil Vadisi boyunca tek bir yerleşim gibi örgütlenip vergi yoluyla muazzam bir artı değer elde ettiğini ve bu kaynakla piramitleri, tapınakları inşa ettiğini anlatıyor. Bronz Çağı çöküşünden sonra Fenikelilerin ticaretle zenginleşen, merkezi otoritesi olmayan şehir devletleri kurduğunu, Yunanların da şehir kurma, denizcilik, kolonileşme ve yazıyı onlardan öğrenerek daha gelişmiş bir model ortaya koyduğunu söylüyor. Yunan medeniyetinin en büyük farkının, hiçbir zaman mutlak bir otoriteye sahip olmaması ve bu sayede tartışma, diyalektik ve ikna üzerine kurulu bir kültür geliştirmesi olduğunu vurguluyor. Son olarak, Mısır'ın anıtsal görkemi ile Yunan'ın düşünsel derinliğinin karşılaştırılamayacağını belirtip tapınak meraklılarına Mısır'ı tavsiye ediyor.