19. yüzyılda Osmanlı'nın panislamizm politikasının nedenleri

Sevan Nişanyan, Osmanlı'nın diğer İslam devletleriyle tarih boyunca düşmanca ilişkiler sürdürdüğünü, onları Avrupa devletleri kadar düşman sayıp sürekli savaştığını ve yakınındaki İslam devletlerini birer birer yutarak, hazmedemedikleriyle düşman kaldığını anlatıyor. 19. yüzyılın son çeyreğinde ise Osmanlı'nın, Rusya'nın yayılmacı politikasına karşı bir alternatif olarak panislamist birlik fikrine yöneldiğini ve bu doğrultuda bazı girişimlerde bulunduğunu belirtiyor.