Osmanlı'nın İran'ı durdurmak için Bizans'ı ihya etmesi

Sevan Nişanyan'ın konuşmasının bu bölümünde, 14. yüzyıl başında aldığı darbenin intikamını almak isteyen İran'ın, büyük İran devletini yeniden kurarak Ege kıyılarına kadar yayılma girişiminden bahsediliyor. Bu hamleye karşılık Osmanlı'nın mecbur kalıp veya fırsat bularak karşı saldırıya geçtiği ve Tebriz'e kadar önemli bir bölgeyi ele geçirdiği, ancak İran'ı hiçbir zaman tamamen zapt edemediği belirtiliyor. Suriye ve Mısır'ın fethinin de aynı bağlamda, bu bölgeleri İran'ın almasını engellemek için gerçekleştiği yorumu yapılıyor. Konuşmanın ana tezi, bu karşı saldırıyla aslında eski Bizans İmparatorluğu'nun yeniden doğduğu; yani İstanbul'un egemenliğinin Anadolu ve Balkanları aşarak, İran'ı durdurma amacıyla tıpkı Jüstinyen dönemindeki gibi çok daha geniş bir coğrafyaya yayıldığı yönünde.