Osmanlı Taşra Sanatının Avrupa ile Karşılaştırılması

Sevan Nişanyan, konuşmasında Osmanlı ve Avrupa sanat anlayışlarını karşılaştırıyor. Aynı dönemde Avrupa'daki duvar resimlerinin amatör esnaf tarafından yapıldığını, renk ve güzellik duygusu taşısa da Rubens gibi büyük ustalarla kıyaslanamayacağını vurguluyor. Avrupa'da seçkin sınıfın özel siparişleri dışında, kiliseler aracılığıyla büyük sanatçıların eserlerinin halka açıldığını, kamusal bir sanat ortamı oluştuğunu belirtiyor. Osmanlı'da ise Mimar Sinan gibi Yeniçeri mühendisbaşı askerlerin, gri taştan, devasa ve acımasız geometriye sahip camiler inşa ettiğini; bunların modern, askeri bir zihniyeti yansıttığını anlatıyor. 18. yüzyıl sonu ve 19. yüzyıl başında çok farklı, mütevazı ve sevimli bir üslubun ortaya çıktığını, özellikle Karadeniz'deki ahşap camilerin (Güneysu, Of) şiir gibi bir güzellik ve içten gelen bir estetik arzusu sergilediğini söylüyor.