İslam Antiemperyalist mi

Sevan Nişanyan, konuşmasında emperyalizmin tanımını İslam ve Hristiyanlık tarihi üzerinden yorumluyor. İslam'ın doğuştan cihat ilkesiyle yayılmacı olduğunu, kılıçla kısa sürede İspanya'dan Hindistan'a uzanan bir imparatorluk kurduğunu belirtiyor. Buna karşılık Hristiyan dünyasının 11. yüzyıla kadar yayılmacı bir eğilim göstermediğini, var olan imparatorluğun dini olarak kaldığını söylüyor. İslam'ın ikinci büyük yayılma dalgasından (Selçuklular) sonra Hristiyanların, Müslümanların zenginlik ve ileriliğini görüp "Onlar yapıyorsa biz de yapalım" düşüncesiyle Haçlı Seferleri'ni başlattığını; hatta imparatorluk kurma tekniklerini Müslümanlardan öğrendiklerini anlatıyor. Töton Şövalyeleri gibi askerî örgütlerin Filistin'de öğrendikleri yöntemleri daha sonra Baltık kavimlerine karşı kullandığını örnek gösteriyor. 20. yüzyıla gelindiğinde Batı'nın İslam ülkelerine egemen olduğunu, 1970'lerden sonra İslam'ın anti-emperyalist bir direniş ruhu olarak yeniden keşfedildiğini; tarihsel olarak emperyalizmin tanrısı olan bu dinin birdenbire başka bir emperyalizme karşı direniş ethosuna dönüştüğünü ifade ediyor.