Zazaların Kökeni ve Daylamit Göçü Teorisi

Sevan Nişanyan, Zazaların kökeniyle ilgili farklı yaklaşımları değerlendirerek en makul görüşü şöyle özetliyor: Türklerin Anadolu'ya gelmesinden yaklaşık yüz yıl önce, Hazar Denizi'nin güneyindeki Deylem bölgesinde (bugünkü Tahran'ın kuzeybatısı) yaşayan Deylemliler 10. yüzyılın başlarında büyük bir yayılma göstermiş, Ortadoğu'yu istila ederek İran'da bir hanedan kurmuş ve Bağdat'ı ele geçirmiştir. Bu süreçte kitlesel göçler yaşanmış ve Deylemi kökenli bir zümrenin Doğu Anadolu'ya, özellikle Bingöl ve Diyarbakır yöresine yerleştiği kuvvetle muhtemeldir. Bu topluluğun bir kısmının günümüzde Zaza diliyle anılması da bu bağlantıyı desteklemektedir.