Eski toplumlarda üst dil nasıl öğrenilirdi

Sevan Nişanyan, 'kitapların ve okulların olmadığı yıllarda üst kimlik dilinin nasıl öğrenildiği' sorusunun geçersiz bir varsayıma dayandığını belirtiyor. Devletler var olduğu sürece yazı ve okulların her zaman bulunduğunu, devletsiz bir ortamda ise zaten bir üst kültürden söz edilemeyeceğini vurguluyor. Üst dilin yayılmasındaki en önemli faktörün din olduğunu, organize dinlerin yerel gelenekleri aşan bir üst kültür alışverişi sağladığını anlatıyor. Ayrıca ordunun rolüne dikkat çekerek, Roma'da Latince'nin, Osmanlı'da ise Türkçe'nin ordu dili olması nedeniyle çok geniş coğrafyalarda ortak üst dil haline geldiğini örneklerle açıklıyor. Buna ek olarak mahkemeler gibi idari birimlerin de devletin resmi dili olan Türkçeyi öğrenmeyi zorunlu kıldığını belirtiyor. Son olarak, geleneksel toplumlarda kamusal alanın erkeklere ait olduğunu, bu nedenle din, siyaset, askerlik gibi alanlarda üst dili öğrenenlerin ağırlıklı olarak erkekler olduğunu, kadınların ise bu dili genellikle öğrenmediğini ifade ediyor.