Sömürgeciliğin suçu sömürgeleşende mi?

Sevan Nişanyan bu konuşmasında sömürgecilik suçunun kime ait olduğu sorusunu tartışıyor. Hindistan'ın İngilizlerle başa çıkamamasını veya Afrikalıların çikolata üretememesini sömürülenlerin suçu olarak gören duyarsız bakış açısını eleştiriyor. İngilizlerin Hindistan'a başlangıçta acımasız bir haydut gibi girdiğini, 17-18. yüzyıllarda ezip geçip yağmaladıktan sonra çekildiğini, ancak 19. yüzyıl ortalarından itibaren yönetmeye karar verdiklerinde demiryolları gibi yatırımlara yöneldiklerini anlatıyor. Hintlilerin ilk tepkisinin 'İngilizler dışarı' olduğunu, fakat bu tepkiyi verenlerin İngilizce eğitimli ve Avrupa ideallerinin ikiyüzlülüğünü (özgürlük, bireycilik, adalet söylemlerine rağmen sömürü) fark eden kişiler olduğunu vurguluyor. Sonuçta Hintlilerin cahil veya kötü niyetli olmadığını, oybirliğiyle İngilizleri korkutup ülkeden çıkardıklarını belirtiyor.