Türkiye'nin rota değişikliği

Sevan Nişanyan, Türkiye'nin 2010 sonrası dış politika ve kimlik krizini masaya yatırıyor. Avrupa Birliği hayalinin sönmesiyle başlayan süreçte, Türkiye'nin kendine yeni bir rota çizmek zorunda kaldığını belirtiyor. Ona göre AB, eski medeniyet idealinden uzaklaşıp dar ufuklu ve bencil bir bürokratik yapıya dönüştüğü için Türkiye'yi kucaklayacak vizyondan yoksun kaldı ve bu kopuş kaçınılmaz oldu. Bu boşanma sonrası oluşan boşlukta, tarihsel gerçeklikten kopuk, hamasi bir Osmanlı ve İslam anlatısının cazip hale geldiğini vurguluyor. "Atlar üstünde fetihler yapan atalar" mitinin ve Osmanlı'nın son dönem modernleşmesine dair derin bilgisizliğin, toplumsal bir teselli aracına dönüştüğünü ifade ediyor. Ancak bu İslam dünyasına önderlik etme iddiasının, başta Arap ülkeleri ve İran olmak üzere, İslam coğrafyasından ciddi bir Türk düşmanlığı tepkisi aldığının altını çiziyor. Nişanyan, asıl sorunun temelinde yatan entelektüel zaafiyete dikkat çekiyor. Türk resmi ideolojisinin ve bürokratik yapısının "megalomani" derecesinde olduğunu, Emir-komuta zincirinde iş yapabilen ancak geniş vizyondan ve eleştirel düşünceden yoksun kadroların stratejik derinlik üretemediğini savunuyor. Taktik başarıların mümkün olduğunu, fakat işler sarpa sardığında inisiyatif alıp esnek kararlar verebilecek, entelektüel donanıma sahip bireylerin yokluğunun, Türkiye'nin büyük stratejideki en büyük handikabı olduğunu söylüyor.