İsrail'de Filistinli İşçi Sınıfı ve İki Devletli Çözümün Çıkmazı

Sevan Nişanyan, İsrail'in Filistinlileri ucuz işgücü olarak kullanma zorunluluğunu ve kapitalist toplumlardaki vatandaşlık hakları ile ideolojik aidiyet (vatan, millet, bayrak, din) aracılığıyla işçi sınıfını kontrol etme sistemini ele alıyor. İsrail'de, vatandaş olmayan veya ikinci sınıf vatandaş konumundaki Filistinli işçi sınıfının bu duygusal bağlardan yoksunluğunun ülkeyi çıkmaza sürüklediğini belirtiyor. İki devletli çözümün hukuken makul olsa da pratikte işlemez olduğunu, çünkü karşılıklı ekonomik bağımlılığın tek devletli, herkesin eşit haklara sahip olduğu bir düzeni gerektirdiğini vurguluyor. İsrail'in tarihsel nedenlerle bu modern çözümü başaramadığını, yönetici sınıf ile alt sınıf arasındaki din ve aidiyet farkının Osmanlı toplumundaki Müslüman-gayrimüslim ayrımına benzediğini ifade ediyor.