Doğu Karadeniz'in karmaşık etnik yapısı ve milliyetçilik

Doğu Karadeniz'in etnik yapısı, dağlık coğrafyanın tipik bir özelliği olarak son derece karmaşık ve heyecan vericidir. Batıdan doğuya gidildiğinde farklı kimlikler ortaya çıkar: Giresun ve Trabzon'un batısı, kendine Çepni adını veren Türk kökenli bir zümrenin bölgeye yerleşip yerli halkı asimile ettiği bir alandır. Trabzon'dan Rize'ye, Çayeli'ne kadar olan bölge ise Rum kökenli olup 16. yüzyılda topluca İslam'ı ve Türkçeyi benimsemiştir. Çayeli'nin doğusundaki sahil şeridi tamamen Lazlardan oluşurken, dağlık kesimde büyük çoğunluğu Türkçe konuşan ancak Ermeni kökenli olup Müslümanlığı sonradan kabul etmiş Hemşinliler yaşar. Son yıllarda bölgede görülen aşırı Türk milliyetçiliği ve faşist eğilimlerin cevabı geçmişte değil, Türkiye Cumhuriyeti devletinin yürüttüğü bilinçli programda aranmalıdır. Jeopolitik olarak hassas bir konumda bulunan Trabzon ve Rize, dış güçlerin potansiyel taleplerine karşı ilk elden gidebilecek yerdir. Devlet, bölgenin etnik kargaşasından ve geçmişteki gevşek yapısından kaynaklanabilecek belirsizlikleri gidermek için buraya "milliyetçilik ve din gazı pompalamaktadır". Bir bölgede aniden abartılı bir milliyetçilik sevdası başladıysa, bunun temelini resmî örgütlerde ve devlet politikalarında aramak gerekir.