İnsan tabiatında hürriyet mi yoksa itaat mi vardır?

Sevan Nişanyan, insan doğasının hem hiyerarşik hem de eşitlikçi eğilimler taşıdığını belirtiyor. Hiyerarşi, güvenilir bir rehbere veya mürşide inanma ve sorgulamadan takip etme şeklinde kendini gösterirken; eşitlik duygusu ise herkesin kendine özgü bir değeri olduğu algısından kaynaklanır. Bu nedenle hiçbir otorite tamamen mutlak olamaz. Günümüz İslam'ının, toplumsal korku ve dışlanmışlık duygusundan doğan bir savunma mekanizması olduğunu söyleyen Nişanyan, bu ideolojinin İslam'ın tarihsel derinliğinden yoksun, çağ dışı ve ilkel bir versiyon sunduğunu ifade ediyor. İnsanların, burjuvazinin saldırısı karşısında bu sığ ideolojik çerçeveye sarıldığını ancak onu dönüştürecek entelektüel öncülerden mahrum olduklarını vurguluyor. Sonuç olarak, eğlence amaçlı yazılmış eserlerin ciddi dini prensipler olarak savunulması gibi absürt durumların ortaya çıktığını belirtiyor.