Bir milleti boyunduruk altına almak

Sevan Nişanyan, bağımsızlık ruhuna sahip bir milleti boyunduruk altına almanın mümkün olup olmadığı sorusunu totolojik buluyor: Bir millet gerçekten bağımsızlık ruhuna sahipse mücadele eder, boyun eğmez; eğer boyun eğmişse, bu ruha sahip olmadığı anlamına gelir. Almanya'nın 1945'te savaşı kaybettikten sonra bağımsızlık ruhunu yitirip boyun eğmesini örnek gösteriyor. Savaşın sonucunun bir ulusun bağımsızlık ruhunu ortaya çıkardığını, tarihte yenilen birçok ulusun eriyip kaybolduğunu belirtiyor.