İstiklal Mahkemeleri ve İkinci Meclis'in Kuruluşu
Sevan Nisanyan
@NisanyanS • 63K abone
Video, Mustafa Kemal'in 1923'te meclisi kapatma girişimini, İnönü'nün engellemesini ve meclisin meşruiyet kaynağı olduğunu vurguluyor. İzmir zaferi sonrası güven kaybeden meclise karşı Hıyanet-i Vataniye Kanunu çıkarılıyor; muhalifleri idamla tehdit eden bu yasa tartışılırken Muhafız Alay Komutanı Şükrü Bey öldürülüyor. Meclis kapatılıp yeni seçime gidiliyor, Müdafaa-i Hukuk grupları Cumhuriyet Halk Fırkası'na dönüşüyor. Mustafa Kemal, İsmet İnönü'yle birlikte tüm adayları bizzat belirliyor. 1923 seçimlerinde sadece CHP'nin gösterdiği adaylar kazanıyor, istisna iki isim baskıyla istifa ettiriliyor. Böylece ikinci meclis, Mustafa Kemal'in atadığı üyelerden oluşan bir parti kongresi niteliğine bürünüyor ve bu yapı 1946'ya kadar sürüyor. Yazar, 1920 ve 1923'te yaşananların demokrasi adımı olarak nitelendirilemeyeceğini, gerçek demokrasiye geçişin 1946'da başladığını belirtiyor.