İran Hristiyanlığının Devletsiz Kalıp Tasfiye Edilmesi

Sevan Nişanyan, bu konuşmasında Hakkari bölgesindeki Nasturi ve Keldani topluluklarının tarihini özetliyor. 1846 ve 1849'da Hakkari Beyi Nurullah Bey tarafından yapılan katliamlarla başlayan süreçte, hayatta kalanların Bitlis gibi yerlere göç ettiğini, ancak Yüksekova'nın Dağlıca ve Oramar gibi ulaşılması zor bölgelerinde hâlâ önemli bir Nasturi nüfusunun kaldığını anlatıyor. 1915'te devlet talimatıyla Kürt aşiretlerinin bu nüfusu topluca kılıçtan geçirdiğini veya kovduğunu, büyük bir kitlenin İran'ın Salmas kentinde 2-3 yıl mülteci kamplarında kaldıktan sonra, Irak'ın İngilizlerce ele geçirilmesiyle 1918'de Kuzey Irak'a yerleştirildiğini aktarıyor. Savaş sonunda 1919'da Hakkari'ye dönme girişimlerinin ise 1924'te Türkiye Cumhuriyeti'nin askeri operasyonuyla tamamen engellendiğini ve böylece bölgedeki 1500-1600 yıllık Nasturi-Keldani varlığının sona erdiğini belirtiyor. Nişanyan, ayrıca Kuzey Irak'ta Saddam Hüseyin dönemi ve Amerikan işgali sırasındaki savaşlara kadar kayda değer bir Nasturi nüfusunun varlığını sürdürdüğüne değiniyor.