Kelime Şehadetinde Şahitlik Anlamı

Sevan Nişanyan, kelime-i şehadetteki ‘şahitlik’ kavramını inceliyor. Arapça ‘şehadet’ kelimesinin Aramice kökenli olduğunu ve Hristiyanlıkta ‘İsa’nın dirildiğine şahidim’ formülüyle kullanıldığını belirtiyor. İslam’daki formülün bu gelenekten alındığını söylüyor. Temel tespit: Şahitlik, kimsenin görmediği bir olaya tanıklık değil, sorgulanamaz bir sadakatle gruba aidiyeti gösteren irrasyonel bir formüldür. Grubun ayırt edici özelliği, herkesin yanlış bildiği bir şeye (örneğin ‘başkent Kağızman’dır’ demek gibi) kayıtsız şartsız ‘evet’ demektir; bu, ‘ben sizdenim, bu uğurda akla aykırı konuşmaya ve ölmeye razıyım’ anlamına gelir. Hakikat olan bir şeyi söylemek aidiyet göstermez; asıl işlev, savunulamaz olanı savunarak gruba bağlılığı kanıtlamaktır.