Çin'in 1960'lar Amerika'sına benzetilmesi ve kadim devlet geleneği

Sevan Nişanyan, Çin'in bugünkü kendine aşırı güvenen ve sistemini mükemmel gören halini 1950'ler-60'ların Amerika Birleşik Devletleri'ne benzetiyor. Ona göre ABD o dönemde şehircilikten akademiye kadar dünyaya örnek işler yapmış, Walt Disney kültürü etrafında herkesi memnun eden, bahçeli, iki arabalı bir düzen kurmuş ve bu başarıları hak etmişti. Ancak 1960'ların sonunda sonraki kuşak, ebeveynlerinin ve tüketim toplumunun sunduğu hayat anlayışını nefretle reddedip isyan etti; bu isyanın sonuçlarını Amerika bugün anomi ve çözülme olarak yaşıyor. Çin ise Amerika veya Rusya gibi yakın dönemde ortaya çıkmış bir kıta imparatorluğu değil; beş bin yıldır aynı topraklarda var olan, merkezî sınavlara dayalı eski mandarin sistemini farklı bir ideolojiyle sürdüren kadim bir devlet yapısına sahip. Bu tarihsel derinlik nedeniyle Nişanyan, Çin'in benzer bir bunalımı yaşamayabileceğini belirterek sözü "göreceğiz" diye bağlıyor.