ABD'deki güç klikleri ve derin devlet yapılanması

Sevan Nişanyan, Osmanlı İmparatorluğu'nun 19. yüzyıldaki çöküş psikolojisini ve Müslüman egemen sınıfın iktidarı kaybetme korkusunu anlatıyor. Abdülhamid dönemindeki baskıcı rejimin kadro yenilenmesini engellediğini, bu yüzden 1908'de genç ve okumuş neslin aniden iktidara geldiğini belirtiyor. İttihat ve Terakki hareketi, 'yıkılıyoruz' çığlığıyla tüm eğitimli Müslüman kadroları birleştirdi. Temel ilkeleri şunlardı: Toplum Müslüman kimliğiyle var olmalı, gayrimüslim çoğunluğa rağmen yönetimi elinde tutmalı; Avrupa medeniyetinin sırları (teknoloji, kültür, yaşam tarzı) benimsenmeli, ancak bu kimliğe aykırı 'gerici' unsurlar temizlenmeli. Böylece Müslüman bir toplum olarak yeniden ayağa kalkılacaktı.