Sultan Abdülhamid'in Tahttan İndirilmesi ve 1908 Hürriyetinin İlanı

Sultan II. Abdülhamid'in 33 yıllık iktidarı, başlangıçtaki umutlara rağmen giderek durgunluk, zorbalık ve yoksulluk batağına dönüşmüştü. 27 Nisan 1908'de, muhalefetin çaresizliğe düştüğü bir noktada, Selanik'teki 3. Ordu'nun beklenmedik ültimatomuyla anayasa yeniden ilan edildi, sansür kaldırıldı ve tüm ülkede sınıf, din, mezhep farkı olmaksızın büyük bir coşkuyla kutlanan hürriyet dönemi başladı. Ancak bu hava kısa sürdü; imparatorluğun dört bir yanında ayrılıkçı hareketler ateşlendi, İttihat ve Terakki yönetimi muhalif gazetecileri vurdurmak gibi hatalara girişti. 1909 Mart'ında iç yüzü aydınlatılamayan bir karşı darbe girişimi patlak verdi; Adana'daki Ermeni katliamıyla aynı güne rastlaması şüphe uyandıran bu olay üzerine Selanik'ten gelen askeri kuvvetler İstanbul'u kontrol altına aldı ve bir komisyon Abdülhamid'i tahttan indirdi. Eski padişah önce Selanik'te Alatini Köşkü'nde üç yıl hapis yattı, ardından İstanbul Beylerbeyi Sarayı'nda ölene dek ev hapsinde tutuldu. Osmanlı tarihinde iktidardan düşüp de idam edilmeyen ya da şüpheli biçimde ölmeyen nadir padişahlardan biri oldu.