1915 tartışmasının siyasallaşması ve diaspora

Sevan Nişanyan, 1915 olayları ve sözde soykırım iddiaları etrafında dönen tartışmalardan duyduğu derin bıkkınlığı dile getiriyor. Bu meselenin Türkiye Cumhuriyeti tarafından değil, diaspora tarafından siyasi bir kurgu olarak ortaya atıldığını ve Uganda gibi konuyla ilgisiz ülkelerin parlamentolarına kadar taşındığını belirtiyor. Zamanla öne sürülen ölü sayısının 600 binden 2 milyona kadar çıkarıldığını, hatta olayların 1923’e uzatılmaya çalışıldığını vurguluyor. Nişanyan, Türkiye’nin bu acılarla yüzleşmekten kaçmadığını, aksine tüm arşivlerin açılmasını ve ortak tarihçi komisyonları kurulmasını teklif ettiğini ancak karşı tarafın bundan kaçtığını söylüyor. Tarihiyle yüzleşmek istemeyen tarafın Türkler değil, siyasallaşmış Batılı devletler olduğunu, İsveç’in Osmanlı’ya sığınan Demirbaş Şarl örneğindeki çelişkili tutumuna dikkat çekerek eleştiriyor. Ayrıca İngilizlerin Malta’ya götürdüğü zanlıları yargılamadan serbest bırakmasının, ortaya çıkan Ankara Hükûmeti karşısında değişen siyasi dengelerle ilgili olduğunu belirten Nişanyan, asıl ilgi çekici konunun 1918-1919 dönemi İngiliz politikasındaki değişimler olduğunu söylüyor ve bu meselelerin yüzeysel tartışmalar yerine derinlemesine incelenmesi gereken bir okyanus olduğunun altını çiziyor.