Heraklitos ve Heraklius

Sevan Nişanyan transkriptte, Heraklitos ile Pokemon karakteri Heracross'un karıştırıldığı esprili bir soruya yanıt veriyor. Heraklitos'un MÖ 6. yüzyılda Efes'te yaşamış, 'filozof' adını taşıyan ilk düşünürlerden biri olduğunu, ancak eserlerinin günümüze ulaşmadığını, sadece sonraki yazarların alıntıladığı birkaç söz aracılığıyla tanındığını anlatıyor. Üniversite yıllarında, bir felsefeye giriş dersinde hocasının Heraklitos'a atfedilen kırık dökük cümleleri bir araya getirip 'Bu alıntılardan Heraklitos hakkında bir şey bilebilir miyiz?' sorusunu sorduğunu aktarıyor. Heraklitos'un en bilinen sözünün 'Aynı nehirde iki kez yıkanılmaz' olduğunu, değişim olgusu üzerine düşünen İyonyalı filozofların temel sorusunun, sürekli değişimin ardında kalıcı bir öz, değişmez bir dayanak olup olmadığı olduğunu açıklıyor. Ardından konuyu Bizans İmparatoru Herakleios'a (Heraklios) getiriyor. MS 7. yüzyılda yaşamış, Ermeni kökenli olması muhtemel, Sasanilerle yaptığı uzun ve epik dünya savaşıyla tanınan bu imparatorun Heraklitos'la hiçbir ilgisi olmadığını, aralarında bin yılı aşkın zaman farkı bulunduğunu vurguluyor.