Kanun-ı Esasi'yi kim getirdi

Sevan Nişanyan, 'Kanuni Esasi'yi Ermeniler getirdi' iddiasının abartılı olduğunu söylüyor. 1876'da Rusya ile savaşın eşiğine gelinirken, İngiltere ve Fransa'nın Türkiye'ye destek vermekte tereddüt etmesi üzerine, Batı'nın gözüne girmek için apar topar bir anayasa hazırlanmasına karar verildiğini anlatıyor. Namık Kemal gibi isimlerin girişimleri sonuçsuz kalınca, Tanzimat bürokratlarından Yervant Odian'a başvuruluyor. Odian, 'en uygunu bu' diyerek Belçika Anayasası'nı tercüme ediyor ve ufak tefek düzeltmelerle anayasa padişahın eklediği bir maddeyle ilan ediliyor. Nişanyan, 'Ermenilerin anayasa yazması' meselesinin, tıkanan süreçte çeviriyi yapan tek bir kişiden ibaret olduğunu vurguluyor. Hemen ardından seçimler yapılıp meclis açılsa da Rus Savaşı çıkıyor ve Osmanlı ağır bir yenilgi alıyor. Rus orduları Yeşilköy'e kadar ilerlerken, İngiliz ve Fransızların 'dur' demesiyle savaş meydanındaki kazanımların masa başında kaybedilmesi sağlanıyor. Yazar, bu senaryonun bugün için de benzer şekilde hazırlandığını ima ederek videoyu sonlandırıyor.