Dağlık Karabağ Sorununun Tarihsel Kökeni

Sevan Nişanyan, Dağlık Karabağ sorununun tarihsel kökenlerine değiniyor. Bölgenin en az 15. yüzyıldan beri Ermenilerle meskûn, son derece dağlık ve tarımsal açıdan verimsiz bir yer olduğunu; Müslümanların bu tür yerlere yerleşmeyip düz alanları tercih etmesi nedeniyle buradaki Ermeni nüfusunun varlığını sürdürdüğünü belirtiyor. Düz Karabağ'ın Azeri ve kısmen Kürt nüfusa sahip olduğunu, Stalin döneminde bölgenin idari bir kurgu olarak Azerbaycan'a bağlandığını ancak özel statü tanındığını aktarıyor. 1988'de Azerbaycan'ın bağımsızlık sürecinde başlayan etnik gerilimler ve köy boşaltmaları üzerine Dağlık Karabağ'ın bağımsızlık ilan ettiğini, milis kuvvetler kurarak Azerbaycan birliklerini çıkardığını ve Ermenistan'dan yardım istediğini ifade ediyor. Ermenistan'ın müdahalesiyle yaşanan dört-beş yıllık kanlı çatışmanın ardından Dağlık Karabağ'ın fiilen Ermenistan'la birleştiğini ve Laçin gibi iki koridorun askeri-lojistik zorunluluk nedeniyle Ermeniler tarafından alındığını, sorunun 27 yıl önce bu şekilde çözüldüğünü söylüyor.