Emeğe endeksli bölüşüm düşüncesi

Sevan Nişanyan, konuşmasında Cemal Taşçı'nın bir makalesine atıfta bulunarak, emeğe dayalı bölüşüm düşüncesinin artık çağdışı kaldığını savunuyor. "Ne kadar çalışırsan o kadar kazanırsın" anlayışının günümüz ekonomisinde gerçekliğini yitirdiğini, bunun yerine sadece boş ve lüzumsuz işler üretildiğini belirtiyor. Günümüzde büyük paralar kazanmanın iki temel yoluna işaret ediyor: devletle olan siyasi ve kişisel ilişkileri kullanarak iş almak ya da finans piyasalarındaki şans faktörü. Elon Musk örneğini vererek, büyük zenginliklerin çok çalışarak değil, devlet bağlantılarıyla elde edildiğini vurguluyor. Herkese eşit maaş verilmesi fikrini ise bir distopya olarak nitelendiriyor. Üç yüz yıl önce bu sorunun cevabının net olduğunu söylüyor: gelirin erdemle orantılı paylaşılması. Sağlıklı bir toplumda insanların topluma yaptıkları katkıya göre teşvik edilmesi gerektiğini, tam eşitliğin hiçbir yaratıcılık ya da fayda için teşvik bırakmayacağını, ancak aşırı gelir uçurumlarının da toplumsal bir hastalık olduğunu ifade ediyor. Klasik ekonomi anlayışının "saat bazlı emek artı tecrübe katsayısı" denkleminin ise artık çalışmadığını, mevcut sistemin temel belirleyicilerinin şans ve devlet ilişkileri olduğunu, bunun adil olmadığını ama yeni bir bölüşüm ilkesinin ne olabileceği sorusunun hala cevapsız kaldığını söylüyor.